Нохой зүүдлэх
Нохой зүүдлэхийг уламжлал бүр нохой ямар байсныг харж тайлдаг. Эелдэг, өөрийн нохой нь үнэнч нөхөд, хөрөнгийг илтгэдэг бол хуцаж, хазаж буй нохой хэрүүл маргаан, хор хөнөөлийг анхааруулна. Монгол ёсонд ч түрэмгий, хар нохойг муу ёр гэж үздэг.
Ямар нохой байсан бэ?
Нохой тань энхрийлсэн бол
Артемидор гэрийн нохойг ирээдүйд олох эд хөрөнгө, туслах хүмүүсийн дүр гэж бичсэн. Миллер ч нохойд энхрийлүүлэхийг их ашиг олж, үнэнч найзтай болохтой холбожээ.
Нохой хазсан бол
Бусдын нохой хуцаж, хазахыг Артемидор хүний хорлол, бэрхшээлтэй холбосон байдаг. Миллерийн тайлбараар энэ зүүд гэр бүл эсвэл ажлын хамтрагчтайгаа хэрүүл гарахыг анхааруулна.
Нохой хуцахыг сонссон бол
Миллер нохойн хуцахыг сэтгэл гутаах мэдээ ирэхийн өмнөх дохио гэж үзжээ. Хятадын эртний номд нохой эзэн рүүгээ хуцвал мөнгө алдахыг анхааруулдаг гэж бичсэн тул энэ үед зардлаа хянаарай.
Туранхай, бохир нохой
Туранхай, бохир нохойг Миллер ажил үйлс бүтэлгүйтэхтэй холбосон. Мөн үр хүүхдийнхээ эрүүл мэндэд анхаарал тавихыг сануулна гэж тэр бичжээ.
Монгол ёсонд
Монголын зүүд шинжих ёсонд хар нохой харах, нохойд хөөгдөж хазуулахыг хан тэнгэр, гарагийн хорлол гэж үздэг. Ийм зүүдний дараа тарни уншиж засал хийдэг заншилтай.
Холбоотой зүүд
Эх сурвалж: Монгол ёс («Зүүд шинжих монгол ёсон», «Буддын шашин дахь зүүдний тайлал», С. Дуламын «Монгол бэлгэдэл зүй»), Хятадын эртний зүүдний ном «Жоу гүний зүүдний тайлал», Артемидорын «Зүүдний тайлал» (эртний Грек, МЭ II зуун), Г. Х. Миллерийн «Арван мянган зүүдний тайлал» (АНУ, 1901).